Bugüne ait herhangi bir kay?t bulunamad?.

Fıkıh Köşesi | Soru ve Cevap Detayı

Tarih   : 14.07.2011 11:30:46
Yazan  : Erol ŞEN
Soru No : 992

Soru   : Meshler ve Sargı Üzerine Meshetmek Hakkında Bilgi Verirmisiniz?

Cevap Tarihi : 14.07.2011 11:44:59
Cevap :

55 - soru:  abdestte
ayakları yıkamanın (yerine geçecek) bir bedel var mıdır?



55- cevap: evet (vardır). kuvvetli (ve)
sahih birçok hadislerle[1],
mestler üzerine meshetmenin ayakları yıkamanın bedeli (olup yerine geçtiği)
sabit olmuştur.



 



56 - soru:  (mestler
üzerine) meshetmenin şartı var mıdır?



56- cevap: evet (vardır). (mestler
üzerine meshetmenin) caiz olmasının şartı, tahâret üzere (yani abdestli iken)
giymiş olmalıdır.



 



57 - soru:  meshetme
(müddeti hakkında belirli) bir zaman var mıdır?



57- cevap: mestleri tahâret üzere
(abdestli iken) giyer, sonra da abdestini bozarsa, mukim ise, (abdestini
bozduğu andan itibaren) bir gün bir gece, seferi (yolcu) ise, üç gün üç gece
(mestleri üzerine) mesheder. bu müddet içerisinde her ne zaman abdest alsa,
hazarda da olsa seferde de olsa mestler üzerine mesheder.



 



58 - soru: 
bir gün bir gecenin veya üç gün üç gecenin başlangıcı, (mestlerin)
giyildiği andan itibaren midir? yoksa abdestin bozulduğu (andan itibaren
midir)?



58- cevap:
bu müddetin başlangıcı, (mestler) tahâret üzere (abdestli iken) giyildikten
sonra, abdestin bozulduğu andan itibarendir. örneğin; (bir kimse) zevalden
(öğleden) sonra kâmil bir abdest alıp mestleri de abdestli iken giyer, akşam
vakti de abdestini bozarsa, eğer mukim ise, ertesi günün akşam vaktine kadar
(mestler) üzerine meshetmesi o (kimseye) caiz olur. yolcunun mesih (müddetini
de) artık bunun üzerine kıyas et.



 



59 - soru: kendisine gusül farz olan kimse için mestler üzerine
meshetmek caiz midir?



59- cevap:  (böyle bir kimsenin) mestlerinin
üzerine meshetmesi caiz olmayıp, bilakis bütün bedeniyle birlikte ayaklarını da
yıkaması ona farzdır.



                               



60 - soru: şayet mestte yırtık varsa, (bu mestin) üzerine
meshetmek caiz midir?



60- cevap:  
eğer yırtık, ayak parmaklarından en küçük üç parmak ortaya çıkacak
(gözükecek) kadar büyük ise, (bu mestin) üzerine meshetmek caiz olmaz. eğer
(yırtık) bu (miktardan) daha küçük ise (meste) meshetmek caiz olur.



 



61 - soru: (yukarıda zikredilen) büyük yırtıktaki miktar mestin
bir tekine  (bakarak mı hesaplanır)?
yoksa mestin çiftine (bakarak mı hesaplanır)?



61- cevap:
(yırtıklar hesaplanırken) mestin bir tekindeki yırtıklar toplanır, çiftindeki
yırtıklar (toplanmaz). demek istiyorum ki; eğer mestin çiftinde ki yırtıkların
toplamı, ayak parmaklarının üçte biri kadar ise, (mestlere) meshetmek caiz
olur. eğer bu miktar, (mestlerin) her bir tekinde veya sadece birinde var ise
(o takdirde mestlerin) üzerine meshetmek caiz olmaz.



 



62 - soru: mestlerin üzerine nasıl
mesheder?



62- cevap: mestlerin üzerine
parmaklarıyla hat şeklinde mesheder, (şöyle ki); ellerinin parmaklarını suyla
ıslatır, sonra (parmaklarının) tamamını[2]
(ayrık halde, mestlerin üzerine) koyar, sonra böylece ayak parmaklarından
(başlayarak)  bacağa doğru parmaklarını
sürüp (çeker). mestin her bir tekine, bir el’deki parmakların üçte biri
miktarınca meshedilmesi gerekir.



 



 



63
- soru: 
meshi hangi şeyler bozar?



63- cevap: abdesti bozan (şeyler meshi)
de bozar. aynı şekilde, mesti çıkarmak ve (mesih) müddetinin bitmesi de (meshi)
bozar.



 



64 - soru: şayet müddet biterse veya
mestlerden tekini veya çiftini çıkarırsa abdesti bozan şeylerden de bir (durum)
bulunmaz ise ne yapar?



64- cevap: bu iki surette sadece ayaklarını yıkar ve namazı
kılar. abdestin geri kalan kısmını tekrarlaması gerekmez.



 



65 - soru: mukim’in bir gün bir gece,
yolcunun ise üç gün üç gece meshedeceğini zikrettiniz. o halde, seferi iken
mukim olan veya mukim iken seferi olan kimse hakkında ne dersiniz?



65- cevap: meshetmeye seferi iken
başlayıp sonra mukim olan kimse, şayet bir gün bir gece veya daha fazla
meshetmiş ise mestlerini çıkarması gerekir. eğer (bir gün bir geceden) az
(meshetmiş) ise, bir gün bir gecelik mesih müddetini tamamlar.



meshetmeye
mukim iken başlayıp, bir gün bir geceyi tamamlamadan önce de seferi olan kimse
ise, üç gün üç gecenin tamamında mesheder.



 



66 - soru: mestin üzerine çizme
giyen kimsenin, (çizmenin) üzerine meshetmesi caiz midir? (bu konu da) ne
dersiniz?



66- cevap: (çizmeleri) abdestini
bozmadan önce giymiş ise, evet, üzerine meshetmesi caizdir.



 



67 -
soru:
çoraplar üzerine meshetmenin
hükmü nedir?



67- cevap: ebû hanife (rh.a)’e
göre
, (çoraplar), altı ve üstü deri kaplanmış
[3] veya yalnız altı deri ile
kaplı
[4] ise (üzerine meshetmek
caizdir), eğer (çoraplar böyle değil iseler) üzerlerine meshetmek caiz
değildir.



ebû yusuf ve muhammed
(rh.aleyhima) ise, “eğer (çoraplar), içine su almayacak (suyu ayağa
ulaştırmayacak) kadar kalın olurlarsa üzerlerine meshetmek caizdir”
demişlerdir.





 



68- soru: mest olmayan (şeylerin) üzerine meshetme hakkında ne
dersiniz?



68- cevap: tedavi için, yaranın veya kırık uzvun üzerine
bağlanan bandaj[5]
üzerine meshetmek caizdir. aynı şekilde, kol ve bacak[6]
gibi kırık uzvun üzerine bağlanarak kırık sarmada kullanılan tahtaların, (alçı
ve sargıların) üzerine (meshetmek de caizdir).



 



69 - soru: bandaj ve sargı üzerine
meshetmenin sahih olabilmesi için (sargı ve bandajın, kişi) tahâret üzere
(abdestli) iken sarılmış olması şart mıdır? 



69- cevap: (sargı ve bandaj üzerine) meshetme de böyle bir şart
aranmaz. şayet (kişi), (sargı ve bandajı) abdestsiz iken sarmış olsa, sonra da
abdest almak istese, (sargı ve bandajın) üzerine meshetmesi caiz olur.



 



70 - soru: şayet yara iyileştikten
sonra sargıyı çözer ve düşürürse mesih bozulur mu?



70- cevap: bu surette bandaj ve sargının
meshi bozulur. (sargı düşmeden) önce abdest almış ve bandajın veya sargının
üzerine meshetmiş olsa, sonra da ihtiyaç kalmadığından dolayı (bandaj ve
sargıyı) çözüp atsa ve abdesti bozan (şeylerden) hiçbiri de vuku bulmasa bile,
(çıkan) bandajın ve sargının yerini yıkar, (ondan) sonra namaz kılar.



 



 



71 - soru: sarık, takke (bere, kasket,
şapka), peçe ve eldiven üzerine meshetmek caiz midir?



71- cevap: (sayılan) bu şeylerin
üzerine meshetmek caiz değildir.



 



 













[1]
İbnü’l münzir şöyle demiştir: hasan’dan rivayet edip (dedik ki), o; “nebî
(s.a.v)’in ashabından yetmiş kişi, “rasûlullah (s.a.v) mestleri üzerine
meshetti” diye bana haber verdi” dedi. nasbu’r-râye 1/162







[2]
yani sadece parmaklarının uçlarını koymakla yetinmez, bilakis (mestlerin
üzerine, koyduğu parmaklarının) tamamını koyar.







[3] arapça
metinde geçen kelime,“mücelled”; yani “altına ve üstüne deri konulmuş (aşık
kemiklerine kadar kaplanmış).”







[4]
arapça metinde geçen kelime, “müne’al”; yani “altına deri konulmuş (kaplanmış),
tıpkı (pabuç ve sandalet türü) ayakkabılarda oldu gibi.”







[5]
zamanımızda, kırıkları (tedavide) kullanılan “alçı” da sargı hükmündedir.







[6]
kan aldıran, (kırık, dağlama ve) benzer (yaralarla) yaralı olan kimseler, su
ile yıkamak, yaranın yerini meshetmek veya sargıyı çözmek zarar verdiği
takdirde, sahih olan kavle göre her sargıya aralığı (yani sargının örtmediği
yer de dahil olmak üzere) ile birlikte (sargının üzerini) meshederler (ve
sargının örtmediği bu yeri de yıkamak icap etmez). sargıyı bizzat bağlayamamak
(ve bağlatacak kimseyi bulamamak da) zarardan addedilir. (ed-dürrü’l
muhtâr
ve
reddü’l muhtâr
)










Fıkıh Soruları Ana Sayfası
Ziyaretçi Sayacı | Bugün : 48 Toplam : 1947189                   Moderatör : Erol ŞEN |